ปัจจัยที่มีผลต่อข้อต่อและกระดูกสัตว์เลี้ยง โดยคุณหมอตั๋ง

ไขความลับเรื่องกระดูกและข้อต่อสัตว์เลี้ยง: จากบทสัมภาษณ์ของคุณหมอตั๋ง น.สพ.บูรพงษ์ สุธีรัตน์ โรงพยาบาลสัตว์ตลิ่งชัน

คุณพ่อคุณแม่ชาวทาสหมามีใครกำลังปวดหัวหรือกังวลใจกับอาการเดินกะเผลก ลุกลำบาก หรือปัญหาขาหลังของเด็กๆ ที่บ้านอยู่บ้างไหมคะ? 

เราเชื่อว่าหลายคนคงพยายามเสิร์ชหาข้อมูลกันอยู่ว่า สุนัขข้อสะโพกเสื่อมดูแลยังไง หรือมีวิธีไหนบ้างที่จะช่วยปกป้องข้อต่อของลูกรักให้แข็งแรงไปนานๆ

วันนี้ คุณหมอตั๋ง สัตวแพทย์เฉพาะทางด้านกระดูกและข้อ โรงพยาบาลสัตว์ตลิ่งชัน มัดรวมทุกคำถามยอดฮิตที่คุณพ่อคุณแม่ชอบเข้ามาปรึกษาคุณหมอเกี่ยวกับปัจจัยรอบตัวที่มีผลต่อข้อต่อและกระดูกสัตว์เลี้ยง มาเล่าให้ฟังแบบเคลียร์คัตกันไปเลยในบทความนี้ค่ะ!

ปลดล็อกความเชื่อผิดๆ: ปัญหากระดูก และข้อต่อเกิดจาก DNA ไม่ใช่แค่สิ่งแวดล้อม

สิ่งแรกที่คุณหมอตั๋งรีบปรับความเข้าใจกับเราก่อนเลยก็คือ ปัญหาสะบ้าเคลื่อนหรือข้อสะโพกเสื่อมในสัตว์เลี้ยงนั้น เกิดจากโครงสร้างที่ผิดปกติมาตั้งแต่กำเนิดตามสายเลือดหรือ DNA ของเขาเองค่ะ ปัจจัยภายนอกไม่ได้เป็นตัวทำให้เกิดโรคตั้งแต่แรก ดังนั้น การจะมองหา วิธีชะลอข้อสะโพกเสื่อมในสุนัข จึงต้องทำความเข้าใจก่อนว่าเราห้ามโครงสร้างร่างกายไม่ให้เปลี่ยนไม่ได้ 100% แต่เราสามารถจัดการกับสิ่งแวดล้อมเพื่อประคับประคองไม่ให้อาการมันแย่ลงรวดเร็วเกินไปได้ค่ะ

และนี่คือ 4 ปัจจัยที่มีผลต่อข้อต่อและกระดูกสัตว์เลี้ยง โดยคุณหมอตั๋ง

คุณหมอตั๋งได้สรุป 4 ปัจจัยใกล้ตัวหลักๆ ที่ฝากมาเน้นย้ำให้พวกเราทาสหมาได้อ่าน ดังนี้ค่ะ

1. พื้นบ้านลื่นๆ ตัวเร่งอาการสะโพกหลวม และสะบ้าเคลื่อน

คุณหมอตั๋งอธิบายว่า พื้นบ้านลื่นๆ ไม่ได้เป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดปัญหาสะบ้าเคลื่อน แต่โครงสร้างร่างกายที่ผิดปกติทำให้เขายืนลำบากมากขึ้น เมื่ออยู่บนพื้นลื่นค่ะ

ส่วนปัญหาของข้อสะโพกเสื่อมนั้น เกิดจากโครงสร้างที่หลังคากระดูกไม่สามารถคุมหัวกระดูกได้ดีพอซึ่งพื้นลื่นๆ นี่แหละค่ะที่เป็นตัวเร่งทำให้เราเห็น อาการข้อสะโพกเสื่อม สุนัข ได้เร็วขึ้น

เพราะเวลาที่น้องเดินหรือลุกยืน ข้อสะโพกต้องใช้รับน้ำหนักตัว พอพื้นมันลื่น น้องก็ต้องพยายามทรงตัวและดันสะโพกกลับเข้ามาเพื่อให้มั่นคง จนเกิดภาวะข้อสะโพกหลวมตามมาค่ะ

การเปลี่ยนพื้นลื่นสามารถช่วยได้ แต่ในมุมของคุณหมอ เราไม่สามารถระบุได้ชัดเจนว่าจะช่วยชะลอโรคได้กี่เปอร์เซ็นต์ เพราะปัญหาหลักมันมาจากโครงสร้างร่างกายที่ผิดปกติอยู่แล้วค่ะ

2. ขึ้น-ลงบันได ไม่ได้ทำข้อเสื่อม แต่เป็นเครื่องมือเช็กอาการอย่างดี

หลายคนมักจะได้ข้อมูลมาว่าห้ามสุนัขขึ้นบันไดเด็ดขาดเพราะจะทำให้ข้อเสื่อม แต่ในมุมของคุณหมอตั๋ง คุณหมอไม่ติดเรื่องนี้เลยค่ะ แถมยังอยากให้น้องได้เดินด้วยซ้ำ เพราะการขึ้นบันไดมันจะช่วยให้เรามองเห็นความผิดปกติของสุนัขได้ชัดเจนที่สุด

และถ้าวันไหนที่เขารู้สึกไม่ดีหรือเริ่มเจ็บข้อ เขาจะไม่อยากขึ้นบันได หรือเริ่มลังเลว่าจะขึ้นดีไหม จะขึ้นท่าไหนดี หรือขึ้นแล้วหยุดไม่ได้ ถ้าหยุดก็คือล้ม สิ่งเหล่านี้เป็นตัวบ่งบอกว่าขาหลังสองข้างของเขาไม่แข็งแรงแล้ว

ส่วนเรื่องอันตรายจากบันได คุณหมอตั๋งระบุว่ามีเพียงเรื่องเดียวคือ “อุบัติเหตุตกบันได” เท่านั้น ส่วนปัจจัยอื่นที่จะทำให้ข้อเสื่อมมากขึ้นจากการขึ้นบันได คุณหมอมองว่าไม่เกี่ยวกันเลยค่ะ

3. น้ำหนักเกิน… ผลลัพธ์จากความเจ็บปวด (ที่ทำให้เจ้าของได้ซิกแพคแทนหมา)

คุณหมอตั๋งให้มุมมองที่น่าสนใจมากว่า น้ำหนักตัวที่เยอะไม่ได้เป็นเหตุที่ทำให้สุนัขสะโพกเสื่อมหรือสะบ้าเคลื่อน แต่น้ำหนักตัวที่เพิ่มขึ้น มันเกิดจากการที่น้องเขาเจ็บข้อจนไม่อยากเดิน ทำให้ไม่มีกิจกรรมหรือการออกกำลังกายที่ดีพอ

ดังนั้นเวลาที่เจ้าของหลายๆ ท่านเข้าใจว่าต้องไปลดน้ำหนักเพื่อให้อาการดีขึ้น คุณหมอตั๋งจะชวนคิดว่า ถ้าน้องเจ็บจนไม่อยากเดินแล้ว เราจะไปสร้างกล้ามเนื้อบนความเจ็บปวดของเขาได้อย่างไร เพราะเมื่อน้องเดินก็เจ็บ แล้วเราจะฝืนให้เขาเดินอย่างไร

เจ้าของบางท่านจึงพาน้องไปว่ายน้ำแทน แต่การว่ายน้ำด้วยความถี่อาทิตย์ละครั้งมันยากมากที่จะช่วยลดน้ำหนักสุนัขได้สำเร็จ ซึ่งหากจะให้การลดน้ำหนักเห็นผลควรเป็นการพาไปว่ายน้ำทุกวัน ถึงตรงนี้คุณหมอก็ยืนยันว่าการลดน้ำหนักได้มันดี แต่ในทางปฏิบัติจริงทำยากมาก

4. อายุ โภชนาการ และความจริงของวิตามินบำรุงข้อ

เมื่ออายุเยอะขึ้น อาจเกิดการเสื่อมของข้อตามธรรมชาติ ซึ่งก็ไม่ได้เป็นกับสุนัขทุกตัวนะคะ โดยคุณหมอบอกว่าถ้าโครงสร้างร่างกายเขาปกติแต่แรก พออายุเยอะขึ้นโอกาสที่ข้อจะเสื่อมพบน้อยมากจริงๆ ค่ะ แต่ถ้าข้อไม่ดีมาตั้งแต่แรก ยิ่งอายุเพิ่มขึ้น ข้อก็ยิ่งเสื่อม

หลายคนพยายามให้กินวิตามินเพื่อหวังให้ข้อกลับมาปกติ แต่ในเมื่อปัญหามันอยู่บนความผิดปกติทางโครงสร้าง วิตามินก็คงไม่ได้ช่วยอะไรมากค่ะ

ส่วนเรื่องโภชนาการ คุณหมอมองว่าในอาหารเม็ดเกรดพรีเมียมมีส่วนผสมที่สมดุลดีอยู่แล้ว และบางสูตรก็มีสารอาหารบำรุงข้ออย่างโอเมก้า 3 อยู่แล้วค่ะ

สรุปจากมุมมองของคุณหมอตั๋ง: สุนัขข้อสะโพกเสื่อมดูแลยังไงให้ตรงจุด?

สรุปสั้นๆ ให้ตรงนี้เลยค่ะว่า ปัญหาเรื่องข้อและกระดูกสัตว์เลี้ยงเป็นเรื่องของ “โครงสร้างร่างกายและ DNA” มาตั้งแต่แรก การปรับพื้นบ้านไม่ให้ลื่น คุมการขึ้น ลงบันได หรือปรับอาหาร เป็นเพียงการประคับประคองสิ่งแวดล้อมไม่ให้อาการแย่ลงรวดเร็วเท่านั้น แต่ไม่สามารถแก้ไขความผิดปกติที่เกิดขึ้นจากรากฐานทางโครงสร้างของเขาได้ค่ะ

อย่าปล่อยให้ลูกรักทรมาน ชวนมาตรวจเช็กข้อต่อกับคุณหมอตั๋งกันค่ะ

หากคุณพ่อคุณแม่เริ่มสังเกตเห็นสัญญาณเตือนจากการขึ้นบันได น้องเริ่มเดินกะเผลก หรือลุกลำบาก อย่ารอจนอาการของโรคข้อสะโพกเสื่อมลุกลามจนน้องหมาเดินไม่ได้นะคะ

ทางโรงพยาบาลสัตว์ตลิ่งชัน ขอชวนคุณพ่อคุณแม่พาน้องๆ เข้ามาตรวจเช็กโครงสร้างร่างกายและข้อต่ออย่างละเอียดกับคุณหมอตั๋งและทีมสัตวแพทย์เฉพาะทางด้านกระดูกและข้อ

เพื่อที่เราจะได้ร่วมกันวางแผนการดูแลรักษาที่ถูกต้องและตรงจุดที่สุด คืนความสุขในการก้าวเดินให้เขากลับมาวิ่งเล่นได้อย่างมั่นใจและมีคุณภาพชีวิตที่ดีอีกครั้งค่ะ

บทความจากคลิปวิดีโอ มัดรวมมาแล้ว กับคำถามยอดฮิต! 🦴เรื่อง “อะไรมีผลต่อข้อต่อและข้อกระดูกในสัตว์เลี้ยง”

โดย น.สพ.บูรพงษ์ สุธีรัตน์ (หมอตั๋ง)

สัตวแพทย์ประจำ ศูนย์รักษา และศัลยกรรมกระดูกและข้อ โรงพยาบาลสัตว์ตลิ่งชัน